คำว่า ขอยืมเงินหน่อยได้ไหม เป็นประโยคสั้นๆ ที่ทำให้หลายคนอึดอัดใจ ให้ยืมก็กลัวไม่ได้คืน ไม่ให้ก็กลัวเสียเพื่อน บทความนี้รวมวิธีปฏิเสธคนยืมเงินแบบสุภาพ ประโยคเอาตัวรอดที่ใช้ได้จริงทั้งกับเพื่อนและญาติ บทเรียนจากคนใจอ่อน กฎหมายสัญญายืมเงินที่ควรรู้ และแคปชั่นทวงเงินที่ยังรักษาน้ำใจกันไว้ได้
คำตอบสั้น: ปฏิเสธให้เร็ว สั้น และชัด โดยพูดถึงข้อจำกัดของตัวเองแทนการตัดสินอีกฝ่าย เช่น ช่วงนี้เงินทุกบาทมีแผนใช้แล้ว ให้ยืมไม่ได้จริงๆ แล้วเสนอความช่วยเหลือแบบอื่นแทนเงิน ถ้าตัดสินใจให้ยืม ให้ยืมเท่าที่เสียได้ และถ้าเกิน 2,000 บาท ควรมีหลักฐานเป็นหนังสือที่ผู้ยืมลงลายมือชื่อ
คำพูดปฏิเสธคนยืมเงิน นุ่มนวล แต่เด็ดขาด
หัวใจของการปฏิเสธที่ไม่เสียเพื่อนคือพูดถึงสถานการณ์ของตัวเอง ไม่ตั้งคำถามกับเหตุผลของอีกฝ่าย และไม่เปิดช่องให้ต่อรองซ้ำ ยิ่งตอบเร็วและชัด อีกฝ่ายยิ่งไปหาทางอื่นได้ทันเวลา
เมื่อเงินทุกบาทมีแผนใช้แล้ว
เหมาะกับคนที่มีภาระผ่อนหรือกำลังเก็บเงินเพื่อเป้าหมาย การบอกว่าเงินถูกจัดสรรไว้แล้วเป็นความจริงที่อีกฝ่ายเถียงได้ยาก
ประโยคตัวอย่าง: เข้าใจเลยว่าช่วงนี้ลำบาก แต่เงินเดือนนี้เราจัดไว้หมดแล้วทั้งค่าผ่อนและเงินสำรอง ให้ยืมไม่ได้จริงๆ ขอโทษนะ
เมื่อมีกฎส่วนตัวเรื่องเงิน
การอ้างกฎที่ใช้กับทุกคนเท่ากันช่วยให้อีกฝ่ายไม่รู้สึกว่าถูกปฏิเสธเป็นการส่วนตัว และป้องกันการขอซ้ำในอนาคต
ประโยคตัวอย่าง: เราตั้งกฎกับตัวเองไว้ว่าจะไม่ให้ใครยืมเงิน เพราะเคยเสียเพื่อนไปเพราะเรื่องนี้แล้ว ไม่อยากให้เกิดกับเราสองคน
เมื่อถูกเร่งให้ตอบทันที
คนที่ขอยืมมักกดดันด้วยเวลา การขอเวลาคิดช่วยให้ไม่ตอบรับเพราะใจอ่อน และถ้าคำตอบคือไม่ ก็ควรกลับไปบอกให้ชัดภายในเวลาที่บอกไว้
ประโยคตัวอย่าง: ขอเช็กบัญชีก่อนนะ แล้วจะตอบภายในคืนนี้ ถ้าไม่สะดวกจะบอกตรงๆ เลย
เมื่ออยากช่วยแต่ไม่ใช่ด้วยเงิน
การเสนอทางเลือกอื่นแสดงว่ายังห่วงใย เช่น ช่วยหาข้อมูลสินเชื่อที่ถูกกฎหมาย ช่วยเจรจากับเจ้าหนี้ หรือช่วยหางานเสริม
ประโยคตัวอย่าง: เงินให้ยืมไม่ได้จริงๆ แต่ถ้าอยากให้ช่วยดูทางเลือกอื่น เช่น ขอผ่อนผันกับธนาคาร เรายินดีช่วยหาข้อมูลให้นะ
วิธีปฏิเสธญาติยืมเงิน ลำบากใจ ทำอย่างไรดี
ทำไมปฏิเสธญาติยากกว่าเพื่อน
ญาติมักมาพร้อมความคาดหวังและความสัมพันธ์ที่ต้องเจอกันไปตลอด บางครั้งมีผู้ใหญ่ในบ้านช่วยพูดแทน การปฏิเสธจึงต้องรักษาความสัมพันธ์ระยะยาวไว้ด้วย ข้อดีคือคนในครอบครัวมักรู้จักภาระของเราอยู่แล้ว การพูดตรงๆ ถึงภาระที่มีจริงจึงมักได้ผล
ประโยคปฏิเสธญาติ
ประโยคตัวอย่าง: หนูอยากช่วยนะ แต่ตอนนี้หนูต้องดูแลค่าใช้จ่ายที่บ้านและค่าผ่อนเอง ถ้าให้ยืมไป หนูจะลำบากเอง แต่ถ้าต้องการให้ช่วยอย่างอื่น บอกหนูได้เสมอ
ประโยคนี้บอกทั้งความห่วงใยและข้อจำกัดอย่างชัดเจน ส่วนการช่วยอย่างอื่นอาจเป็นการออกค่าใช้จ่ายให้ตรงเป็นครั้งคราว เช่น ค่าเทอมหลาน แทนการให้เงินสดก้อนใหญ่
ถ้าจำเป็นต้องให้ญาติยืม
ให้คิดว่าเงินก้อนนั้นอาจไม่ได้คืน และให้เท่าที่เราเสียได้โดยไม่กระทบแผนการเงินของตัวเอง ตกลงจำนวนและกำหนดคืนให้ชัดต่อหน้าคนในครอบครัว และถ้าเกิน 2,000 บาทก็ควรมีหลักฐานเป็นหนังสือเหมือนกับคนนอก
บทเรียนคนใจอ่อนให้เพื่อนยืมเงิน ทวงหนี้ไม่คืน
ตกลงด้วยปากอย่างเดียว
ความผิดพลาดที่เจอบ่อยคือการโอนเงินให้เพื่อนโดยไม่มีหลักฐานว่าเป็นการยืม ไม่มีจำนวน ไม่มีกำหนดคืน เมื่อเวลาผ่านไปต่างฝ่ายจำตัวเลขไม่ตรงกัน และสลิปโอนเงินอย่างเดียวก็บอกไม่ได้ว่าเป็นการให้ยืม
ให้ยืมเกินกำลังที่เสียได้
คนใจอ่อนหลายคนใช้เงินสำรองฉุกเฉินหรือกดบัตรกดเงินสดมาให้เพื่อนยืม พอเพื่อนไม่คืน คนที่ต้องจ่ายดอกเบี้ยกลับเป็นตัวเราเอง กฎง่ายๆ คือให้ยืมเฉพาะเงินที่ถ้าหายไปทั้งก้อนก็ไม่กระทบชีวิต
รอนานเกินไปก่อนทวง
การไม่กล้าทวงเพราะกลัวเสียเพื่อนทำให้หนี้ยิ่งค้างนาน และอีกฝ่ายยิ่งคิดว่าไม่เร่งด่วน การทวงตามกำหนดอย่างสุภาพตั้งแต่วันแรกที่เลยกำหนด เป็นการรักษาทั้งเงินและความสัมพันธ์ได้ดีกว่าการเงียบไปจนอึดอัดใจ
สัญญายืมเงิน กฎหมายกำหนดเกินกี่บาท ต้องทำสัญญา
ยืมเกิน 2,000 บาท ต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือ
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 653 กำหนดว่าการกู้ยืมเงินเกินกว่า 2,000 บาท ต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือที่ผู้ยืมลงลายมือชื่อ จึงจะฟ้องร้องบังคับคดีได้ ถ้าไม่มีหลักฐานนี้ ศาลจะไม่บังคับให้ชำระแม้ผู้ยืมเคยยอมรับด้วยปาก ส่วนการยืมไม่เกิน 2,000 บาทพิสูจน์ด้วยพยานบุคคลหรือหลักฐานอื่นได้ หนังสือที่ดีควรระบุวันที่ จำนวนเงิน ชื่อผู้ให้ยืมและผู้ยืม กำหนดคืน และลายมือชื่อผู้ยืม
แชท LINE และสลิปโอนเงินใช้ได้ไหม
Legardy อธิบายว่าข้อความแชทหรืออีเมลใช้เป็นหลักฐานได้ ถ้าระบุจำนวนเงิน วันที่ยืม และยืนยันตัวผู้ยืมได้ชัดเจน ส่วนสลิปโอนเงินอย่างเดียวไม่พอ เพราะไม่ได้แสดงว่าเป็นการยืม ควรมีแชทที่ตกลงยืมและกำหนดวันคืนประกอบด้วย วิธีง่ายคือส่งข้อความสรุปจำนวนและกำหนดคืน แล้วให้ผู้ยืมตอบยืนยันก่อนโอน
ดอกเบี้ยและอายุความ
มาตรา 654 กำหนดว่าตกลงดอกเบี้ยได้ไม่เกิน 15% ต่อปี การเรียกดอกเบี้ยเกินอัตราอาจเป็นความผิดตามพระราชบัญญัติห้ามเรียกดอกเบี้ยเกินอัตรา พ.ศ. 2560 ถ้าไม่ได้ตกลงดอกเบี้ยไว้ ผู้ให้ยืมเรียกได้เฉพาะดอกเบี้ยผิดนัดหลังครบกำหนด ซึ่ง Legardy ระบุว่าปัจจุบันอยู่ที่ 5% ต่อปี ส่วนอายุความฟ้องเรียกเงินยืมคือ 10 ปีนับจากวันครบกำหนดชำระ
แคปชั่นทวงเงินสุภาพ ลูกหนี้อ่านแล้วมีสะดุ้ง
แคปชั่นกลุ่มนี้เน้นเตือนแบบกว้างๆ ไม่ระบุชื่อใคร ใช้โพสต์สตอรี่หรือสถานะให้คนที่เกี่ยวข้องนึกออกเอง
1. เงินที่ให้ยืมไม่ได้หายไปไหน แค่รอกลับบ้านอยู่
2. ความเกรงใจตอนยืม ควรมีตอนคืนด้วยนะ
3. ใครนึกออกแล้วทักมาได้ เรายังเป็นเพื่อนกันเหมือนเดิม
4. ยืมได้ในวันเดียว คืนทีละนิดก็ยังดีกว่าเงียบ
5. ไม่ได้ทวงเพราะไม่เชื่อใจ แต่เพราะเงินก้อนนั้นก็มีแผนของเราเหมือนกัน
6. วันนั้นเราช่วยเพราะเป็นเพื่อน วันนี้เราหวังว่าเพื่อนจะจำได้เหมือนกัน
ข้อความทวงส่วนตัวที่ได้ผลกว่า
การทวงทางแชทส่วนตัวมักได้ผลกว่าโพสต์สาธารณะ และยังเก็บไว้เป็นหลักฐานได้ ข้อความควรระบุจำนวนเงินและวันที่ยืมให้ชัด เช่น สวัสดี ตามที่ยืมไป 5,000 บาทเมื่อเดือนก่อน ครบกำหนดคืนวันที่ 30 แล้ว สะดวกโอนคืนวันไหนบอกได้เลย ถ้าต้องแบ่งจ่ายก็คุยกันได้นะ คำตอบรับหนี้ในแชทเช่นนี้ช่วยเป็นหลักฐานได้ด้วย
สิ่งที่ไม่ควรทำตอนทวง
ไม่ควรโพสต์ชื่อหรือรูปลูกหนี้ประจานในที่สาธารณะ เพราะอาจเสี่ยงต่อการถูกฟ้องหมิ่นประมาท และทำให้อีกฝ่ายไม่ยอมคุยด้วย หากทวงหลายครั้งแล้วไม่ได้ผล ควรส่งหนังสือทวงถามและปรึกษาทนายความแทน
คำถามที่พบบ่อย
ปฏิเสธแล้วเพื่อนโกรธ ควรทำอย่างไร
ให้เวลาอีกฝ่ายสักพัก แล้วกลับมาคุยเรื่องอื่นตามปกติ ความสัมพันธ์ที่แข็งแรงมักผ่านการปฏิเสธได้ แต่ถ้าความสัมพันธ์จบเพราะเราไม่ให้ยืม ก็อาจบอกอะไรบางอย่างเหมือนกัน
เคยให้ยืมไปแล้วไม่มีหลักฐานเลย ทำอะไรได้บ้าง
ลองส่งข้อความทวงที่ระบุจำนวนและวันที่ยืม ถ้าอีกฝ่ายตอบรับว่ายืมจริง ข้อความนั้นอาจใช้เป็นหลักฐานได้ กรณียอดสูงควรปรึกษาทนายความ
เช็กลิสต์ก่อนตอบคนที่ขอยืมเงิน
ก่อนตอบ ให้ถามตัวเองว่าถ้าเงินก้อนนี้ไม่ได้คืนเลย เรายังอยู่ได้สบายไหม ถ้าคำตอบคือไม่ ให้ปฏิเสธด้วยประโยคที่พูดถึงข้อจำกัดของตัวเอง ถ้าตัดสินใจให้ยืม ให้ตกลงจำนวนและวันคืนให้ชัด เก็บแชทที่อีกฝ่ายยืนยันการยืมไว้ ทำหลักฐานเป็นหนังสือเมื่อเกิน 2,000 บาท และทวงตั้งแต่วันแรกที่เลยกำหนด
แหล่งข้อมูลอ้างอิง
Legardy: หลักฐานการกู้ยืมเงินและการฟ้องร้อง
เดลินิวส์: กฎหมายการกู้ยืมเงิน
คำเตือน
บทความนี้จัดทำเพื่อให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย หากมีปัญหาหนี้สินหรือต้องการฟ้องร้อง ควรปรึกษาทนายความหรือหน่วยงานช่วยเหลือทางกฎหมายก่อนดำเนินการ
อรุโณทัย แสงทอง บรรณาธิการเว็บไซต์ Bkklovehoro.com เริ่มต้นจากจุดที่ยากลำบากที่สุดจุดหนึ่งในชีวิต เมื่อต้องเผชิญกับวิกฤตหนี้สินรุมเร้าและการบริหารเงินที่ผิดพลาดจนเกือบเอาตัวไม่รอด ด้วยความมุ่งมั่นที่จะหาทางออก จึงใช้เวลาศึกษา ค้นคว้า และลงมือปฏิบัติจริงเพื่อเจรจาประนอมหนี้ ปรับโครงสร้างการเงิน และฟื้นฟูเครดิตบูโรด้วยตนเองจนกระทั่งหลุดพ้นจากวงจรหนี้ได้สำเร็จ จากบทเรียนราคาแพงในอดีตและประสบการณ์กว่า 10 ปี ควบคู่กับความรู้จากการศึกษาการเงินการลงทุน จนได้รวบรวมองค์ความรู้และเทคนิคภาคปฏิบัติที่ผ่านการลองผิดลองถูกมาถ่ายทอดผ่านเว็บไซต์ เพื่อเป็นเข็มทิศให้กับผู้คนที่กำลังเผชิญปัญหาเดียวกัน ไม่ว่าจะเป็นการวางแผนปลดหนี้ การจัดสรรงบประมาณในยามวิกฤต ไปจนถึงการเริ่มต้นก้าวเข้าสู่โลกของการลงทุนจากเงินก้อนเล็กๆ
ติดต่องาน
Bkklovehoro@gmail.com
https://www.facebook.com/bkklovehoro
https://www.youtube.com/channel/Bkklovehoro
https://www.tiktok.com/@bkklovehoro
